Cây phượng có mấy loại? Đặc điểm phân biệt từng loại

Hoa phượng từ lâu đã là hình ảnh vô cùng quen thuộc trong cảnh quan công trình với sắc đỏ, được ví như loài hoa báo hiệu hè về. Nhưng liệu bạn đã biết còn có giống phượng tím và phượng vàng rất đẹp, ấn tượng, phù hợp từ cảnh quan đô thị đến sân vườn biệt thự. Vậy thì cây phượng có mấy loại? Với 10 năm kinh nghiệm thi công cảnh quan trên toàn quốc, đội ngũ kỹ sư của Cây Đẹp 24h sẽ cung cấp những thông tin toàn diện nhất về các loại cây phượng phổ biến, giúp bạn lựa chọn được phân loại hoàn hảo cho không gian sống.

Cây phượng có mấy loại phổ biến tại Việt Nam?

Ở Việt Nam, có 3 loại cây phượng công trình phổ biến với những đặc điểm về sinh học, hình thái khác biệt đang được ứng dụng trong thi công cảnh quan, sân vườn và nhiều công trình công cộng.

Cây phượng vĩ (phượng đỏ)

Loài cây này có tên khoa học là Delonix regia, một loại phượng phổ biến và thường thấy nhất từ Bắc vào Nam. Phượng vĩ hoa đỏ thường gắn liền với mùa hè và lứa tuổi học trò. Trong sân trường hay đường phố nước ta hiện nay, phượng vĩ là loài cây bóng mát không thể nào thiếu.

Cây phượng vĩ nở bung hoa đỏ rực
Cây phượng vĩ vô cùng quen thuộc với mỗi người

Cây phượng vĩ có tốc độ sinh trưởng rất nhanh, có thể cao thêm 1 – 1,5m chỉ sau một năm trồng và chăm sóc kỹ càng. Tán cây phượng đỏ xòe rộng xum xuê, có độ che phủ lớn nhất trong các loài phượng. Hơn nữa, đây là loài cây rất ưa sáng, ra hoa rực rỡ khi nắng gắt, dễ dàng sống tốt trong các môi trường khắc nghiệt, khô hạn.

Cây phượng tím

Cây phượng tím có tên khoa học là Jacaranda mimosifolia với nguồn gốc từ Nam Mỹ. Loài phượng này tuy xuất hiện muộn hơn nhưng vô cùng phổ biến trong các công trình cảnh quan cao cấp bởi màu hoa tím thơ mộng, lãng mạn. Hoa phượng tím nở thành chùm lớn, hơi rủ xuống và lá cây dạng kép lông chim nhỏ. Tán cây phượng tím thưa hơn phượng vĩ, thanh thoát, tạo vệt lốm đốm đầy thẩm mỹ trên mặt đất khi nắng chiếu vào.

Phượng tím nở tuung cánh màu tím thơ mộng
Phượng tím thích hợp với các vùng khí hậu mát mẻ

Phượng tím có tốc độ sinh trưởng và phát triển trung bình. Cây cũng có thể chịu hạn tốt như phượng vĩ nhưng lại không thể chịu được tình trạng ngập úng. Khí hậu mát mẻ là điều kiện lý tưởng nhất để loại phượng này phát triển và ra hoa đẹp.

Cây phượng vàng

Tên khoa học của cây phượng vàng là Delonix regia var flavida hoặc Delonix Regia. Hiện nay, có rất nhiều người nhầm lẫn phượng vàng với Phật Y, cây điệp vàng hay lim xẹt. Thực chất đây đều là những loại cây công trình khác nhau nên nếu không hiểu rõ về đặc điểm của phượng vàng, bạn sẽ rất dễ tiếp nhận thông tin không chính xác làm tốn kém chi phí mà không nhận lại được cây theo nhu cầu.

Cây phượng vàng có đặc điểm hình thái tương tự như cây phượng vĩ hoa đỏ, điểm khác biệt dễ thấy nhất là nó có hoa màu vàng tươi, nở thành cụm lớn. Cây có thân gỗ cứng cáp, chịu được điều kiện môi trường gió mạnh và ít bị sâu đục thân. Hệ rễ có xu hướng ăn sâu vào trong lòng đất, không gây ảnh hưởng cho các công trình ngầm và sống khỏe trên nhiều loại đất khác nhau. Về đặc điểm sinh trưởng, cây phượng vàng phát triển khá nhanh cả về chiều cao và độ rộng của tán lá.

Phượng vàng nở bông màu vàng tươi
Cây phượng vàng rất cứng cáp, ưa sáng

Cách nhận biết từng loại cây hoa phượng chính xác, dễ dàng nhất

Để dễ dàng phân biệt từng loại cây phượng, bạn có thể dựa vào các đặc điểm về hoa, hình thái lá, cấu trúc thân và quả. Với nhiều năm kinh nghiệm thi công cây công trình chuyên nghiệp, đội ngũ kỹ sư của Cây Đẹp 24h sẽ hướng dẫn bạn cách nhận biết cụ thể nhất dựa trên từng đặc điểm trên đây:

Phân biệt qua hoa

Đây là cách nhận diện từng loại cây phượng dễ dàng nhất nhưng cách này chỉ khả thi khi bạn mua cây vào thời điểm nó ra hoa:

  • Hoa phượng vĩ đỏ: Hoa có dạng cánh dài, xòe ngang với 5 cánh to bản, mép cánh hơi nhăn và nở thành cụm, mỗi cụm hoa hơi thưa, dài khoảng 20 – 50 cm. Một bông hoa có 4 cánh màu đỏ tươi giống nhau và 1 cánh còn lại lớn hơn, lốm đốm trắng hoặc vàng. Hoa thường nở vào dịp tháng 4 – 6.
Một cánh phượng vĩ to hơn và lốm đốm vàng
Hoa phượng vĩ bung xòe đỏ tươi
  • Hoa phượng tím: Hoa nở dạng hình ống như những chiếc chuông nhỏ, dài khoảng 4 – 5 cm, các cánh hoa hơi cong nhẹ và được phủ bên ngoài một lớp lông tơ mỏng mịn. Cây phượng tím ra hoa vào khoảng tháng 3 – 5 theo cụm dài khoảng 20 – 30cm với màu tím nhạt mộng mơ hoặc tím biếc.
Hoa phượng tím mọc thành chùm dày đặc
Bên ngoài cánh hoa có một lớp lông mịn
  • Hoa phượng vàng: Thời gian ra hoa của phượng vàng cũng giống như phượng đỏ, khoảng từ tháng 4 đến tháng 6. Mỗi bông hoa phượng có màu vàng tươi hơi chói, có 5 cánh mọc xòe ngang với hình dáng như đuôi con phượng, mép cánh hoa hơi nhăn. Hoa phượng vàng cũng mọc thành cụm dài từ 20 – 40cm.
Phượng vàng đẹp nở bung 5 cánh
Hoa phượng vàng nổi bật trên nền lá xanh

Phân biệt bằng hình thái lá

Thông thường khi mua cây phượng, bạn cần phải chọn lúc cây đang trong giai đoạn dưỡng, chưa có hoa nên lá chính là yếu tố nhận biết quan trọng tiếp theo để phân biệt giữa từng loại phượng này:

  • Lá phượng vĩ: Có dạng lá kép lông chim 2 lần với 20 đôi lá mọc đối xứng nhau qua trục lá. Lá chét màu xanh lục, kích thước rất nhỏ, mọc dày, san sát nhau tạo thành tán lá đặc che kín ánh sáng, tạo bóng râm mát rất tốt.
Mật độ lá phượng vĩ rất dày
Lá phượng vĩ màu xanh lục hơi đậm
  • Lá phượng tím: Giống với phượng vĩ, có dạng lá kép lông chim 2 lần nhưng nhỏ hơn. Các lá màu xanh non mọc thưa thớt, mỏng manh với đầu lá hơi nhọn nên ánh sáng dễ dàng xuyên qua khe hở tạo sự thông thoáng.
Lá phượng tím rất thưa và mỏng
Khả năng che chắn bóng mát kém hiệu quả do lá thưa
  • Lá phượng vàng: Cũng có dạng lá kép lông chim 2 lần nhưng nhỏ hơn lá phượng vĩ và lớn hơn lá phượng tím.
Lá phượng vàng khá dày với dạng kép lông chim 2 lần
Lá phượng vàng nhỏ hơn phượng vĩ

Phân biệt bằng hình thái quả

Hình thái quả của cây phượng cũng khác nhau nên đây cũng là một điểm phân biệt rất quan trọng:

  • Quả phượng vĩ: Có kích thước lớn, dài khoảng 60cm, rộng 5cm. Quả non có màu xanh và khi chín chuyển sang màu nâu sẫm rất cứng, dẹt.
Quả phượng vĩ khá dài và cứng
Quả phượng vĩ có màu nâu sẫm
  • Quả phượng tím: Quả dẹt hình vỏ sò, hình tròn hoặc bầu dục, đường kính khoảng 4 – 5 cm, có màu nâu sẫm khi chín.
Phượng tím có quả khá nhỏ hình vỏ sò
Quả phượng tím khác hẳn so với 2 loại phượng còn lại
  • Quả phượng vàng: Dài từ 30 – 50cm, rộng 4 – 5cm, lúc non có màu xanh lục đậm hơn quả phượng vĩ và khi chín cũng chuyển sang màu nâu đậm.

Phân biệt qua thân cây

Thân cây phượng đều là dạng thân gỗ lâu năm với một số điểm khác biệt nhỏ sau đây:

  • Cây phượng vĩ: Thân cây màu xám và tương đối nhẵn, xuất hiện nhiều bướu khi trưởng thành. Chiều cao trung bình khoảng 10m nhưng một số cây có thể cao đến hơn 20m.
  • Cây phượng tím: Thân cây cao trung bình 10 – 15m, vỏ cây nhẵn, màu nâu xám, phân nhiều nhánh cây mảnh.
  • Phượng vàng: Vỏ thân cây có màu nâu đen cùng nhiều nốt sần to nhỏ khác nhau, đặc biệt là khi trồng cây phượng vàng lâu năm, cao từ 10 – 20m.
Sự khác biệt giữa thân cây các cây phượng
Nhận biết sự khác biệt từng loài phượng qua thân cây

Bảng so sánh tổng hợp cây phượng vĩ, cây phượng vàng và phượng tím

Dựa trên các cách phân biệt 3 cây phượng phía trên, chúng tôi đã tổng hợp lại bảng so sánh từng loại theo những đặc điểm dưới đây:

Tiêu chí

Cây phượng vĩ

Cây phượng tím

Cây phượng vàng

Hoa

5 cánh phẳng xòe ngang đỏ rực, mép nhăn, 1 cánh hoa lớn hơn, lốm đốm trắng vàng.

Hoa hình chuông, dạng ống rủ xuống, có lông tơ mỏng, hoa màu tím biếc hoặc tím nhạt.

5 cánh xòe ngang, mép nhăn giống phượng vĩ nhưng có màu vàng tươi.

Lá chét rất nhỏ, xếp dày đặc tạo thành tán đậm màu.

Lá chét bé li ti, mỏng, tán cây thưa, màu xanh nhạt.

Lá chét nhỏ hơn phượng vĩ nhưng lớn hơn phượng tím.

Chiều cao trung bình

Khoảng 10m, có thể lên hơn 20m.

Khoảng 10 – 15m

Khoảng 10 – 20m

Thân

Màu xám và nhẵn nhưng xù xì hơn khi già.

Vỏ cây nhẵn, màu nâu xám.

Màu nâu đen, có nhiều nốt sần khi trồng lâu năm.

Quả

Hình quả đậu, dài 40 – 60cm, chuyển từ xanh non sang nâu sẫm, cứng.

Hình vỏ sò dẹt, đường kính 4 – 5cm.

Hình quả đậu, dài 30 – 50cm, chuyển từ xanh đậm sang nâu, cứng.

Tốc độ sinh trưởng

Nhanh nhất

Chậm nhất

Khá nhanh

Khí hậu phù hợp

Ưa nắng, chịu hạn tốt

Ưa mát mẻ, không chịu được ngập úng

Ưa nắng, chịu hạn tốt

Trồng loại phượng nào cho công trình phù hợp nhất?

Để lựa chọn loại phượng phù hợp nhất cho bất kỳ công trình, dự án nào, chủ đầu tư cần cân nhắc đến nhiều tiêu chí bên cạnh sở thích cá nhân như khả năng sinh trưởng, ngân sách cũng như công năng sử dụng.

Về điều kiện sinh trưởng

Khả năng sinh trưởng, thích nghi tốt của cây sẽ ảnh hưởng mạnh mẽ đến chi phí chăm sóc, bảo dưỡng và rủi ro hạ tầng về lâu dài.

Phượng vĩ

Như chúng tôi đã nói, bạn có thể dễ dàng trồng phượng vĩ ở bất kỳ khu vực nào. Tuy nhiên, phượng vĩ có hệ rễ nổi phát triển vô cùng mạnh và gốc bè ra khi trưởng thành nên cần giữ khoảng cách an toàn khi trồng tại vỉa hè, trong không gian nhà. Nếu trồng, chú ý cách xa ít nhất 5m với tường nhà, móng nhà hay hệ thống hạ tầng ngầm. Phương án tối ưu nhất vẫn là trồng phượng vĩ tại công viên, trường học, khuôn viên nhà máy, cơ quan hoặc vỉa hè rộng.

Trồng phượng vĩ tại vỉa hè có diện tích rộng
Phượng vĩ được ưa chuộng trong nhiều công trình

Phượng tím

Mặt khác, phượng tím lại là cây ưa mát mẻ và rất sợ ngập úng. Vì thế, chỉ nên trồng cây tại các vùng có khí hậu ôn hòa, xử lý đất tơi xốp, thoát nước tốt. Nếu bạn muốn trồng cây phượng tím ở miền Nam, hãy chú ý kỹ càng đến cách trồng cũng như chăm sóc để cây sống tốt, ra hoa đều, đẹp.

Trồng phượng tím tại những nơi có khí hậu mát mẻ
Đảm bảo phượng tím không bị ngập úng khi trồng

Phượng vàng

Cây phượng vàng có bộ rễ đâm sâu, ít gây ảnh hưởng đến hệ thống hạ tầng xung quanh. Cây cùng vô cùng cứng cáp, không bị gãy đổ khi có gió hoặc bão mạnh. Vì thế, có thể ứng dụng làm cây trồng tại vỉa hè, sân vườn hoặc tại các khu đô thị cao cấp.

Trồng phượng vàng trước nhà cho không gian thêm đẹp
Phượng vàng được ưa chuộng cho các công trình

Về khả năng che bóng mát

Cây phượng là một cây thân gỗ cho bóng mát hiệu quả, thanh lọc không khí và giảm bức xạ nhiệt đáng kể cho không gian sống.

Trong 3 loại phượng này, phượng vĩ có khả năng cho bóng mát tốt nhất bởi các tán cây sum suê, xòe rộng như một chiếc ô và các lá chét mật độ dày đặc, hầu như không cho ánh sáng xuyên qua. Phượng vàng cũng cho bóng râm khá tốt nhưng hệ tán không rộng bằng phượng vĩ.

Tán cây phượng vĩ lớn và sum suê
Bóng râm mát rộng của phượng vĩ

Ngược lại, phượng tím có tán cây khá thưa thớt, các lá quá nhỏ nên dễ dàng cho ánh sáng xuyên qua khe hở. Do vậy, mọi người thường mua cây phượng tím và trồng để nâng tầm giá trị cảnh quan hơn là với mục đích cho bóng mát.

Về giá thành

Giá phượng vĩ rẻ hơn so với phượng tím và phượng vàng. Vì thế, việc tìm mua loài phượng này cũng rất đơn giản và lại dễ dàng tối ưu chi phí nếu cần trồng đại trà cho những dự án lớn.

Trái lại, giá thành cây phượng tím và phượng vàng sẽ nhỉnh hơn so với phượng đỏ. Do đó, các công trình biệt thự, nhà phố cao cấp hay khu đô thị, nghỉ dưỡng lớn sẽ rất phù hợp để trồng hai loại phượng này.

Giá phượng vĩ công trình rẻ hơn 2 loại phượng còn lại
Tối ưu chi phí khi trồng phượng vĩ công trình

Hy vọng bài viết trên đây đã cung cấp cho bạn kiến thức hữu ích nhất khi phân biệt các loại cây phượng phổ biến. Nếu bạn gặp khó khăn khi nhận biết, hãy liên hệ ngay cho Cây Đẹp 24h để được chúng tôi hỗ trợ và tư vấn hoàn toàn miễn phí.

Ngoài ra, Cây Đẹp 24h cũng là địa chỉ chuyên cung cấp các loại cây phượng công trình tuyển chọn, được dưỡng ủ kỹ càng với mức giá tốt. Để được tư vấn chọn cây phù hợp và báo giá chính xác, gọi ngay qua HOTLINE 0975.662.779.