Nhận biết sâu bệnh thường gặp trên cây cau ta và cách phòng ngừa

Cây cau ta (cau ăn trầu) là loài cây khỏe mạnh với dáng vươn thẳng tắp làm đẹp cảnh quan và mang đến nhiều ý nghĩa phong thủy tốt lành. Tuy nhiên, nếu không được để ý chăm sóc ngay từ khi trồng, cây rất dễ bị sâu bệnh tấn công làm héo úa, yếu ớt, thậm chí là chết dần. Với hơn 10 năm kinh nghiệm dày dặn chuyên bảo dưỡng cho nhiều công trình cảnh quan cây xanh trên cả nước, Hà Quang Phúc sẽ hướng dẫn bạn cách nhận biết chi tiết các loại sâu bệnh thường gặp trên cây cau ta cùng giải pháp xử lý hiệu quả cao nhất.

Tại sao cây cau ta đang khỏe mạnh lại bị sâu bệnh?

Tình trạng cây cau ta đang khỏe mạnh, lá xanh mướt mát lại bất ngờ yếu ớt, bị sâu bệnh tấn công đột ngột thường đến từ những nguyên nhân sau:

  • Ngập úng ngầm: Khi bồn trồng bị đọng đầy nước, hệ rễ chùm của cây cau ta sẽ không có không gian để hô hấp, dẫn đến nghẹt thở và không thể hút dinh dưỡng nuôi cây. Cây rất yếu nên sẽ thu hút nhiều côn trùng tấn công và nấm bệnh hoành hành.
  • Dinh dưỡng không phù hợp: Thiếu hụt các nguyên tố vi lượng trong quá trình chăm cây cau ta khiến sức đề kháng của cây bị giảm sút, bẹ lá, tàu lá dễ dàng bị xâm nhập bởi công trùng. Hơn nữa, lạm dụng Đạm cũng khiến lá non xanh mơn mởn nhưng lại cực kỳ mỏng manh và chứa nhiều nước, hấp dẫn sâu cuốn lá đến phá hoại.
Cây cau ta bị vàng lá nghiêm trọng
Cây thiếu dinh dưỡng có thể làm vàng lá
  • Sai sót khi cắt tỉa: Sử dụng kéo cắt tỉa khi chưa sát khuẩn hoặc cắt bẹ lá không sát gốc, không đứt hoàn toàn sẽ tạo ra các vết rỉ nhựa trên lóng thân, khiến các bào tử nấm gây thối ngọn tấn công mạnh mẽ thẳng vào mạch dẫn.
  • Lây nhiễm chéo: Nếu không trồng cây cau ta theo khoảng cách lý tưởng, không gian chật hẹp vừa khiến cây chậm phát triển vừa làm khả năng lây nhiễm vi khuẩn, côn trùng từ các cây cho nhau theo chiều gió tăng cao đáng kể.
Hàng cau ta trồng trước nhà
Khoảng cách trồng cau ta phù hợp giúp cây sinh trưởng tốt

Nhận diện 4 loại côn trùng, sâu hại phổ biến trên cây cau ta

Trong quá trình chăm sóc cây cau ta, phát hiện và xử lý chậm trễ các tình trạng sâu bệnh trên cây có thể dẫn đến nhiều hậu quả vô cùng nghiêm trọng, khiến cả một hàng cau có giá trị phải loại bỏ hoàn toàn. Dưới góc độ thi công thực tế trong nhiều năm, Quang Phúc sẽ nhận diện cụ thể cho bạn các loại sâu bệnh thường gặp trên cây cau ta cùng cách xử lý nhanh và hiệu quả nhất trong từng trường hợp.

Sâu cuốn lá

Sâu cuốn lá là loại sâu bệnh có tính nguy hại thấp đến cây, không làm chết cây tức thì nhưng lại ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính thẩm mỹ của mặt tiền hàng cau cho công trình. Loại sâu này thường bùng phát mạnh mẽ nhất vào thời điểm cây cau ta đang bung những đọt non mới.

Dấu hiệu: So với những loại sâu ăn lá thông thường, sâu cuốn lá sẽ cuộn và ẩn mình sâu hơn trong những chiếc lá non nên khó bị phát hiện hơn. Chúng có thân màu xanh, đầu nâu đen và có đường dọc ở lưng. Chúng sẽ khiến các mép của tàu lá bị cắn nham nhở, mép phiến lá bị cuộn tròn lại theo chiều dọc theo đường gân chính, màu xanh của lá bị nhạt hơn do sâu ăn phần diệp lục và để lại lớp biểu bì mỏng màu trắng. 

Sâu cuốn lá ăn mép lá cây cau
Sâu làm lá rách, cong, biến dạng

Hậu quả: Các tàu lá cây cau ta khi mới bung ra đều bị biến dạng, lá cong queo, không bung đều, thậm chí rách nát tươm. Với những cây có mát độ sâu cuốn lá trú ngụ cao, chúng còn có thể xâm nhập sâu hẳn vào tận phần củ hủ (lõi non), tạo điều kiện thuận lợi cho bệnh thối ngọn diễn ra.

Cách xử lý: Dùng kéo để cắt bỏ hoàn toàn các tàu lá cau ta bị cuốn và tiêu hủy ở vị trí xa nơi trồng cây. Khi trồng cây tại sân vườn biệt thự hay tại các khu nghỉ dưỡng, cơ quan với tiêu chuẩn an toàn cao, ưu tiên sử dụng các chế phẩm sinh học như dầu Neem, phun đều tán lá để không gây nguy hại cho sức khỏe con người hay môi trường sống mà vẫn có thể diệt sâu hiệu quả. Nếu sâu cuốn lá bùng phát quy mô lớn, cần phun thuốc có tính lưu dẫn mạnh như Regent 800WG để thuốc ngấm dần vào nhựa cây, khiến sâu ăn phải sẽ chết.

Thuốc chuyên dụng cho loài sâu cuốn lá
Dùng thuốc sớm để hệ tàu lá cây cau ta không bị phá hoại nhiều

Rệp sáp

Trong điều kiện thời tiết nồm ẩm, tại các dự án cảnh quan công trình có mật độ trồng cây cau ta cao, khoảng cách không đủ lớn khiến thiếu hụt sự lưu thông của gió. Rệp sáp là loài côn trùng rất ưa thích môi trường này, sinh sôi mạnh mẽ và làm cây bị hủy hoại nặng nề.

Dấu hiệu: Dưới nách bẹ lá, cuống hoa mặt mặt dưới của lá, các mảng trắng muốt bám chặt như bông dày đặc xuất hiện. Xung quanh bề mặt lá còn xuất hiện dịch nhầy dính, kèm theo nấm bồ hóng và lớp muội đen làm bẹ lá, cuống lá có màu đen xì như phủ một lớp muội than. Dưới gốc cây và trên thân sẽ có kiến lửa bò dọc bởi chúng cộng sinh để tha rệp đi khắp nơi.

Rệp sáp bám đầy mặt dưới lá và bách bẹ lá cây cau
Rệp sáp bám thành nhiều mảng trắng

Hậu quả: Rệp sáp sẽ chút hút hết nhựa trong những bẹ lá, đọt non làm lá còi cọc, xoăn ngọn. Tình trạng này kéo dài khiến bẹ lá héo vàng, nụ hoa khô dần, rụng hàng loạt, làm sức sống của cây bị đe dọa không hề nhỏ.

Biện pháp xử lý: 

  • Loại bỏ các tàu lá đã bị rệp hút nhựa làm héo vàng khô hay bám nấm bồ hóng đen xì.
  • Dùng vòi nước áp lực cao và xịt mạnh vào mặt dưới lá, nách bẹ lá để loại bỏ lớp muội than và một phần lớp sáp bảo vệ bên ngoài của rệp.
  • Phun thuốc đặc trị rệp như Movento 150OD hoặc Anboom 40EC, pha thêm cùng một chút chất có khả năng bám dính cao như nước rửa bát loãng để hiệu quả diệt rệp tốt hơn, giúp thuốc bám chặt vào từng con rệp.
  • Rắc thuốc diệt kiến như Basudin 10H dạng hạt để chúng không tha rệp đi và tiếp tục sinh sôi ở cây khác.
Thuốc đặc trị rệp sáp bám trên nách bẹ lá
Anboom 40EC thường được dùng để tiêu diệt rệp sáp

Nhện đỏ

Kích thước siêu nhỏ của nhện đỏ giúp chúng hầu như không bị phát hiện nếu chỉ nhìn qua bằng mắt thường ở khoảng cách xa. Trong thời tiết nắng nóng gay gắt, độ ẩm thấp, nhện đỏ rất dễ bùng phát mạnh.

Dấu hiệu: Tàu lá cau không còn bóng và mất đi màu xanh tự nhiên, chuyển màu xám với nhiều đốm vàng li ti trên bề mặt. Phiến lá vô cùng giòn và thô ráp, mặt dưới lá xuất hiện nhiều tơ nhện mỏng bám sát gân lá, thậm chí thấy nhện đỏ đang di chuyển.

Hậu quả: Diệp lục của các tàu lá không còn nên khả năng quang hợp của cây cau ta bị đe dọa. Cây suy yếu dần, mất giá trị thẩm mỹ và phong thủy cho cảnh quan.

Nhện đỏ và thuốc đặc trị tiêu diệt hiệu quả
Phát hiện sớm để tiêu diệt nhện đỏ sớm

Cách xử lý: Nhện đỏ có khả năng sinh sôi rất nhanh nên cần sử dụng các loại thuốc đặc trị nhện như Ortus 5SC, Comite 73EC để loại bỏ hoàn toàn cả nhện non lẫn nhện trưởng thành. Cần thao tác phun áp lực mạnh ngược từ dưới tán lá lên trên để thuốc có thể tiếp xúc nhiều nhất với ổ nhện.

Sâu đục thân

Sâu đục thân là loại côn trùng gây hậu quả nặng nề nhất, làm thân cây cau ta bị phá hoại và ảnh hưởng trực tiếp vào kết cấu chịu lực của những cây trưởng thành.

Dấu hiệu: Bề mặt lóng thân xuất hiện có lỗ nhỏ có kích thước gần bằng đầu ngón tay, miệng lỗ rỉ nhựa màu nâu kèm theo mùn cưa đùn ra bên ngoài và rơi xuống đầy gốc. Nếu để lâu mà không xử lý ngay, sâu sẽ ăn sâu vào lớp lõi cây, khiến lớp vỏ quanh lỗ đục chuyển màu đen, ngọn cây héo rũ đột ngột.

Sâu đục thân làm cây bị chảy đầy nhựa
Nhựa rỉ đen kịt trên thân cây cau ta

Hậu quả: Ruột bên trong cây cau ta bị rỗng do sâu đã ăn hết lõi và vô cùng yếu ớt. Khi trồng tại các dự án thông thoáng và đón gió mạnh, lóng thân đã yếu nên rất dễ bị gãy, gây nguy hiểm cho người qua lại, phá hủy mỹ quan công trình.

Cách xử lý: Lau sạch phân và nhựa đùn ra tại lỗ đục rồi dùng dây kẽm luồn sâu vào trong lỗ đục, lôi phân sâu và đâm chết sâu trên đường đi của dây. Sau đó, dùng xi lanh bơm trực tiếp thuốc có tính lưu dẫn mạnh như Padan 95SP, Shieldkill 200SC vào sâu bên trong lỗ đục rồi dùng keo liền sẹo bịt kín miệng lỗ. Khí độc từ thuốc sẽ lan đều mọi ngóc ngách trong lỗ đục để làm ngạt và chết hết sâu lẫn ấu trùng bên trong.

Trị sâu đục thân trên cây cau ta bằng thuốc có tính lưu dẫn cao
Padan 95SP trị sâu đục thân hiệu quả rất cao

Các bệnh thường gặp trên cây cau ta và cách xử lý

Không chỉ bị ảnh hưởng và phá hoại bởi nhiều loại sâu, côn trùng gây hại, cây cau ta còn thường bị các bệnh nguy hiểm dưới đây:

Bệnh thối ngọn

Bệnh thối ngọn rất nguy hiểm cho cây, có thể khiến cây cau ta trưởng thành suy kiệt chỉ trong vòng vài tuần. Căn bệnh này do nấm Phytophthora gây ra thường bùng phát mạnh mẽ nhất trên cây sau những đợt mưa kéo dài triền miên.

Dấu hiệu: Củ hủ cây cau ta bị thối nhũn, chuyển màu nâu đen, có mùi hôi thối nồng nặc. Các đọt lá non úng nước, chuyển màu nâu đen và chỉ cần dùng tay kéo rất nhẹ là đã rụng ngay khỏi thân.

Ngọn cây cau ta bị thối khiến cây dễ chết
Thuốc Bordeaux trị nấm để ngăn tình trạng thối ngọn lây lan

Cách xử lý: 

  • Dùng dao đã sát khuẩn gọi bỏ toàn bộ phần ngọn non, bẹ lá bị thối đen. Hãy gọt sâu vào tận phần mạch dẫn trắng, cứng cáp để loại bỏ hoàn toàn mầm bệnh. Trường hợp nấm đã ăn sâu vào tâm ngọn thì không thể cứu được, cần chặt bỏ cây để nấm không lây lan rộng hơn cho các cây khác.
  • Pha thuốc trừ nấm đậm đặc như Ridomil Gold hoặc dung dịch gốc Đồng như Bordeaux, phun hoặc quét lên bề mặt vết cắt để sát khuẩn, ngăn mưa tiếp xúc làm thối tiếp phần thân lõi.
  • Ngưng tưới nước cho đến khi nào vết cắt đã khô se lại.

Bệnh vàng lá

Bệnh vàng lá xảy ra khá phổ biến ở cây cau ta với nhiều dấu hiệu nhận biết khác nhau như lá đốm vàng, lá mất dần màng diệp lục hoặc các tàu lá khô queo, héo rũ bám sát vào thân. Nguyên nhân cốt lõi thường đến từ việc không cung cấp cân bằng dinh dưỡng cho cây, hố trồng bị úng nước hoặc sốc môi trường. Mỗi nguyên nhân sẽ có cách khắc phục khác nhau sao cho đảm bảo hiệu quả cao nhất. Bạn có thể tham khảo bài viết sau để biết thông tin chính xác nhất: Cây cau ta bị vàng lá – Nguyên nhân và cách xử lý tận gốc

Cây cau ta bị vàng lá là bệnh lý khá phổ biến
Có rất nhiều lý do khiến lá cây cau ta vàng

Quy trình chăm sóc và phòng ngừa sâu bệnh thường gặp trên cây cau ta định kỳ

Ngoài cách xử lý chữa sâu bệnh cho cây cau ta, công tác chăm sóc phòng bệnh cũng cần được chú trọng mạnh hơn cả để tăng sức đề kháng cho cây, giúp nó luôn khỏe mạnh trong mọi điều kiện môi trường.

  • Khoảng cách trồng tiêu chuẩn: Đảm bảo mật độ trồng khoảng 1,5 – 2m/cây. Không nên để các cây cau ta trồng chen chúc nhau, hệ tàu lá đan xen tạo môi trường ẩm thấp, rậm rạp cho nhiều loại sâu bệnh lây lan nhanh chóng.
Cây cau được trồng thẳng theo hàng
Duy trì khoảng cách đủ rộng giữa các cây cau
  • Chú ý chỉ tưới đủ nước: Cây cau không thể trong môi trường nền đất quá ẩm hay úng. Chỉ nên tưới nước khoảng 2 – 3 ngày/lần với lượng vừa đủ để đất ẩm và đảm bảo đất trồng luôn tơi xốp.
  • Vệ sinh tán lá: Luôn dọn dẹp các tàu lá cau già sạch sẽ trước khi chúng rụng xuống gốc tạo môi trường sinh sôi cho nấm bệnh. Có thể dùng vòi nước áp lực cao xịt vào mặt dưới lá hoặc nách bẹ cau để làm sạch, đánh bật mọi mầm bệnh sinh sôi.
Hai hàng cau xanh tốt trước nhà
Cây cau ta xanh tốt, không có bẹ lá vàng nhờ được dọn thường xuyên
  • Bổ sung dinh dưỡng hợp lý: Bón phân hữu cơ có nấm đối kháng Trichoderma định kỳ 3 – 6 tháng/lần để hệ rễ khỏe mạnh hơn. Không làm dụng quá nhiều phân Đạm mà thay vào đó, hãy dùng phân NPK với tỷ lệ cân đối để cây phát triển ổn định nhất.

Để hàng cau ta luôn xanh mướt, duy trì được vẻ đẹp uy nghi, bệ vệ cho mặt tiền của nhiều công trình cảnh quan, hãy chú ý phát hiện và xử lý các loại sâu bệnh thường gặp trên cây cau ta nhanh chóng, kịp thời. Nếu bạn đang cần tìm đơn vị bán cây cau ta công trình được dâm ủ kỹ càng, khỏe mạnh và hoàn toàn không bị sâu bệnh, hãy liên hệ ngay Cây Đẹp 24h qua số HOTLINE 0975 662 779 để được sở hữu cây với giá tốt nhất.